Mbo’ers: Makers van de toekomst

‘We kunnen prachtige ambities uittekenen voor hoe wij de samenleving willen verduurzamen. Maar als we vakmanschap niet als een integraal deel zien van die grote verandering, gaat het gewoon niet lukken’, aldus Doekle Terpstra – voorzitter Techniek Nederland – in de aflevering van VPRO Tegenlicht: de nieuwe elite. Conclusie: de toekomst ligt in handen van handwerkers. 

Een leerling boort in een plank in een techniek lokaal
©Valerie Kuypers

Investeren in deze belangrijke groep – voornamelijk mbo’ers - is daarom onwijs belangrijk. Vooral nu, omdat het tekort aan deze mensen de komende jaren alleen maar oploopt als er niets veranderd. En dat heeft invloed op de uitdagingen waar Nederland voor staat. Zoals de energietransitie. Want wie legt straks de zonnepanelen op het dak? En wie plaatst dan de warmtepomp in de achtertuin?  

CIVIL: het opleiden van vakmensen

Frank Theeuwen is manager praktijkopleidingen bij CIVIL. CIVIL staat voor Centrum voor Innovatief Vakmanschap Installatietechniek Limburg en is een opleider in Limburg voor mbo-installatietechniek, elektrotechniek en koeltechniek. Een plek waar dus échte vakmensen worden opgeleid. Dat doen zij door onderwijs aan te bieden aan vmbo’ers, mbo’ers en vakvolwassen monteurs - in samenwerking met het bedrijfsleven.

Die samenwerking vergelijkt Theeuwen met een goed huwelijk. ‘We zijn getrouwd, en wonen samen in een gezamenlijk pand. Daardoor kunnen we elkaar versterken, halen we de beste eigenschappen naar voren en zetten wij die in bij het opleiden van nieuwe instroom, zij-instroom en zittend personeel. Het resultaat van die samenwerking is dat bedrijven de vakmensen krijgen die nodig hebben.’ Mensen met de juiste kennis, vaardigheden en beheersing van de nieuwste technieken. 

Makers van de toekomst

Zijn mbo’ers dan de makers van de toekomst? Theeuwen kan dit alleen maar beamen. Zijn woorden sluiten aan bij die van Terpstra dat vakmanschap integraal onderdeel moet zijn van verandering om de ambities van Nederland te verwezenlijken. ‘In de branche van installatie- en elektrotechniek draait het altijd om 3 fases: het bedenken, het maken en het onderhouden van een installatie. Dat maakt dat, ook in de verduurzaming en de energietransitie, de makers van innovatieve installaties bikkelhard nodig blijven.’ En dat niet alleen, vervolgt Theeuwen: ‘Het zijn juist deze vakmensen die een installatie het beste snappen en kunnen afstellen voor klanten.’

Dat vraagt niet alleen om technische skills. ‘Ook de soft skills vormen een belangrijke taak van een monteur. Zij zijn het visitekaartje van een bedrijf. Dan is het belangrijk dat zij professioneel en servicegericht met klanten kunnen omgaan.’  

Boodschap aan de praktijk

Het huidige tekort aan vakmensen maakt dat de installatie- en elektrotechniek het razend druk heeft. Ook Theeuwen ziet dit de komende jaren niet veranderen. ‘Als we de klimaatdoelstellingen willen bereiken dan moet onze branche daar een belangrijke bijdrage aan leveren.’ De boodschap? ‘Start met opleiden! Want het bereiken van deze doelstellingen kan niet zonder het opleiden van vakmensen en het bijscholen van je eigen personeel.’ 

En dat niet alleen: het vraagt om een herwaardering van vakmanschap en waardering van deze grote groep - voornamelijk mbo’ers. Het is deze groep waar Nederland letterlijk op bouwt. 

Meer informatie

Wil je meer weten over mbo’ers in de techniek? Bekijk dan de aflevering van VPRO Tegenlicht: nieuwe elite. Of lees het artikel: ‘Help, vakmensen gezocht voor de energietransitie!’